Interview met Peter Lagast (NL/ENG)
We zien werk van Peter Lagast op ART ANTWERP. Galerie ZWART HUIS brengt zijn nieuwe collectie platen – ik bedoel kunstwerken. (van 11-14 dec)
HVC We zijn hier in Kasteel Blydhove in Brugge, waar De Tank is gevestigd, de atelierwerking van Het Entrepot in Brugge.
PL Een zalige werkplek!
HVC Ik leerde je werk kennen in Galerie Zwart Huis te Brussel. Omdat je schildert op LP’s en je beeldtaal me aantrok, was ik op slag fan. En laat een LP nu net een van de mooiste dingen ter wereld zijn: niet alleen om naar te luisteren, maar ook om naar te kijken. In al dan niet tweedehands platenwinkels rondneuzen en zelfs maar gewoon de hoezen bekijken, doet me gewoon smelten.
PL I know the feeling!
HVC Wat me – los van het rock’n’roll gehalte – ook boeit in je werk, is dat er altijd iets geheimzinnigs in zit: een zweem mysterie, erotiek, soms met een wat surrealistische touch. Humor en geschiedenis zijn eveneens metgezellen.
PL Humor wat minder, maar kunstgeschiedenis zeker. De plaat zelf is altijd gedateerd, dus er zit automatisch een stuk geschiedenis in de beeldvorming, de typografie, de kleur, etc. Ik voeg daar iets aan toe vanuit een ander tijdsbesef.
HVC Je werkt op bestaand beeldmateriaal: tegenwoordig op LP’s, vroeger op postkaarten, affiches, zelfs oude bestaande schilderijen van andere kunstenaars. Was dat omdat je bang was van het witte blad? PL Ja, van het witte doek eigenlijk. Dat is altijd zo geweest. Vanaf het moment dat ik voor beeldende kunst koos, werkte ik op bestaande dragers.
HVC Volgde je kunstonderwijs? PL Van jongs af. Ik begon als striptekenaar. Als kind was ik vaak ziek en tekende ik veel strips. Als je veel binnen zit, begin je vanzelf te tekenen en te schilderen. Die ‘prentjes en plaatjes’ zijn altijd gebleven.
HVC Terwijl anderen gingen voetballen, tekende jij?
PL Ik had veel kinderziektes en lag vaak in het ziekenhuis. In het middelbaar herstelde ik plots volledig en herontdekte ik mijn lichaam. Toen wilde ik me vooral bewijzen als sporter. Ik begon met triatlon, waarschijnlijk als compensatie. In de kunstwereld krijgen mondige kunstenaars vaak meer aandacht, dus ik wilde mezelf op een andere manier bewijzen. Van mijn mondigheid moet ik het niet hebben, ik verstop me meestal. (lacht) Nu ik ouder word, laat ik dat los en keer ik terug naar de beelden. Het gaat in golven.
HVC Heeft je jeugd invloed gehad op je keuze voor kunst?
PL Niet echt. Ik kom niet uit een artistiek gezin. Er waren wel beelden en verhalen, maar geen directe stimulans.
HVC Waarom koos je uiteindelijk voor schilderkunst en niet voor striptekenen?
PL Ik had moeite met de rechtlijnigheid van een verhaal. In schilderkunst kan ik een heel verhaal in één beeld zetten; iedereen kiest zelf zijn begin en einde. Al is striptekenen een zwaar onderschat vak. Het combineren van sterke beelden en verhalen is moeilijk. Chapeau voor wie dat kan. Als kind deed ik niets anders.
HVC Toen je op je achttiende begon met schilderen, wist je meteen dat het witte doek niets voor jou was? Wilde je nooit ‘dé grote schilder’ worden?
PL Nee. Toen ik in de jaren negentig begon te studeren en de figuratie weer opkwam, zaten we in de golf van Tuymans. Zeker op Sint-Lucas. Maar ik zat in het atelier van Willem Cole en daar waren het nog de naweeën van Van Severen: strak werk, aandacht voor vormen, kruisen, tussenruimtes – zelfs van een stoel, ja. (knipoogt). Interessant, maar ik verlangde naar iets anders. Ik voelde weerstand tegen het abstracte en samen met kunstenaar Pieter Vermeersch werkten we rond popart als tegenreactie. Maar dat was niet echt het moment daarvoor. (lacht)
HVC Na je studies reisde je veel. Vandaar die kleine dragers?
PL Ik had altijd een atelier, maar ik werkte veel onderweg. Ik probeerde altijd het sedentaire met het nomadische te verzoenen. Alles moest in mijn rugzak passen. Kunst moest letterlijk draagbaar zijn. Die nomadische manier van werken was belangrijk. Misschien omdat ik als kind lang binnen zat en later alles wilde inhalen. Reizen gaf me vrijheid, en dat wilde ik ook in mijn werk. Een vast atelier met schildersezel paste niet bij dat gevoel: ik moest en zou mobiel blijven.
HVC Verklaart dat je voorkeur voor LP’s?
PL Precies. Een LP is klein, draagbaar en heeft al een geschiedenis. Je vertrekt niet van nul. Ik reageer op wat er al is.
HVC Hoe begon je op LP’s te schilderen?
PL Geleidelijk aan. Eerst werkte ik op postkaarten en affiches, dragers met een beeld en een geschiedenis. De stap naar platenhoezen kwam toen ik weer veel naar muziek luisterde. Hoezen zijn vaak kunstwerken op zich. En een LP is letterlijk een ‘plaat’, dat klopt in mijn hoofd als schilder.
HVC En de ronde vorm van de LP zelf? Prikkelt die je niet om daarop te schilderen?
PL Dat is inderdaad een uitdaging. De cirkel dwingt je anders te componeren. Alles beweegt mee met de vorm. Het gat in het midden bepaalt ook veel. Het is geen beperking, maar een kans!
HVC Je maakt (een soort) dubbelbeelden waarbij je het oorspronkelijke beeld deels zichtbaar laat.
PL Ik wil een dialoog tussen mijn laag en het origineel. Niet overschilderen, maar toevoegen. Oude en nieuwe beelden moeten met elkaar spreken. Soms versterkt dat iets, soms wringt het. Die spanning interesseert me.
HVC Je werk heeft vaak iets mysterieus. Waar komt dat vandaan?
PL Dat ontstaat vanzelf. Hier vertel ik geen verhaal, ik laat interpretatie toe. Misschien komt het doordat ik als kind veel alleen was. Je maakt je eigen wereld. Er zit vaak een subtiele suggestie van erotiek in, niet uit provocatie, maar omdat de menselijke figuur me boeit. De kunstgeschiedenis zit er vol mee! En eros en thanatos mag ik niet vergeten natuurlijk!
HVC Welke kunstenaars beïnvloeden je?
PL Velen! Denk aan René Magritte — die mix van banaliteit en mysterie — Andy Warhol, Tom Wesselmann, Martin Kippenberger of Robert Rauschenberg… Maar eveneens oude meesters zoals Velázquez en de vele schilders die met licht spelen. Ik neem stukjes eruit mee, en probeer er iets nieuws mee te doen.
HVC Wat trok je aan in postkaarten?
PL De beperking. Ze zijn klein, goedkoop en bedrukt. Je vertrekt van iets herkenbaars. Het is een spel: hoe ver kan je gaan voor het oorspronkelijke beeld verdwijnt?
HVC Hoeveel tijd vraagt het om een LP te ‘bewerken’?
PL Dat varieert. Soms een dag, soms weken. Het is een traag, gelaagd proces. Ik werk aan meerdere tegelijk: dat houdt het ook fris voor mezelf.
HVC Speelt de muziek die je opzet in je atelier, ook een rol?
PL Onvermijdelijk! Muziek roept sowieso sfeer en beelden op. Soms kies ik bewust een plaat, soms laat ik het toeval beslissen.
HVC Hoe ziet doorgaans je atelierwerkdag eruit? Na eerst een LP opzetten natuurlijk!
PL Vroeger zette ik doorgaans eerst de plaat op die ik wilde beschilderen. Maar dat viel soms tegen. (lacht)
HVC De liefde voor het beeld van de LP dat je kocht, beïnvloedde je beeld te veel in negatieve zin misschien (knipoogt)
PL Zoiets. (lacht) Hoe ik begin? Koffietje, zitten en kijken naar mijn droogrek. (lacht) Ik maak sowieso veel schetsen. Ik heb er stapels van liggen. Maar een werk ontstaat telkens anders, soms voorbereid, soms intuïtief. Toeval speelt vaak een grote rol. Ik heb veelvuldig een idee, maar dat kan volledig veranderen tijdens het proces. Nadat ze af zijn, zet ik de geschilderde LP-hoezen op een spreekwoordelijk droogrek, en zo laat ik ze een tijdje chambreren terwijl ze in mijn zicht staan. Ik respecteer sowieso de regels van de schilderkunst. Ik schuur het deel waar ik op werk weg, leg er gesso op, en begin dan pas te schilderen met acryl of olieverf.
HVC Hoe reageert het publiek doorgaans op je ‘oude platen’ gecombineerd met nieuwe beelden?
PL Heel positief. Mensen hebben een emotionele band met LP’s. Als ze ontdekken dat er iets nieuws in dat oude beeld zit, ontstaat er verwondering en dat zoek ik zelf ook: herkenning én verrassing. Oude beelden in een nieuwe context, oude dragers nieuwe betekenissen geven, dat is echt mijn ding. Schilderen is voor mij een moment van vertraging, maar anderzijds ben ik zelf iemand die heel snel info opslorpt en swipet. Ik ben nogal tegenstrijdig. (lacht)
HVC Hoewel je je graag letterlijk en figuurlijk verbergt – zelfs dj’en doe je met een masker – sta je er wel op élke dag op Instagram een werk te posten.
PL Er woelen heel veel dingen in mij, en autist zijn is daar één van. Maar hebben niet veel kunstenaars dat? (knipoogt)
HVC Je werk heeft ontegensprekelijk iets speels en guitig, en dat trekt mensen die van fijne vibes houden – zoals mezelve, ha! – aan. En laten we eerlijk zijn: esthetiek is niet onbelangrijk in je werk. Het heeft zelfs de bovenhand op de inhoud, vermoed ik.
PL Dat wisselt. Sowieso: ermee spelen is belangrijk, kunst mag – naast ‘interessant’ zijn, ook plezier geven, vind ik. We mogen kunst soms minder ernstig nemen…
HVC Inderdaad! Blijft reizen, met het verglijden der jaren, even belangrijk?
PL Ja, maar op een andere manier. Ik reis nu minder fysiek, meer via beelden en materialen. Mijn werk blijft nomadisch in mijn geest.
HVC Hoe zie je je werk verder ontwikkelen?
PL Ik blijf met LP’s werken, maar onderzoek ook nieuwe dragers: oude fotoalbums, cassettehoezen, tijdschriften… Alles met een verleden kan een nieuw beeld krijgen. Ik wil ook verder experimenteren met technologie: zonder gimmicks en met de inhoud die centraal staat.
HVC Hoe zie je de combinatie van analoog en digitaal evolueren?
PL Ik wil niet volledig digitaal gaan, maar wel onderzoeken hoe fysieke en virtuele lagen elkaar versterken. Via augmented reality ontstaat een tweede beeldlaag die alleen via een scherm zichtbaar is. Dat spanningsveld boeit me.
HVC De kijker wordt deelnemer? Is de ver-van-mijn-bed-show hoor!
PL Ja. Hij moet iets doen: zijn telefoon bovenhalen, de juiste hoek vinden. Het maakt het beeld dynamischer. Kunst mag voor mij bewegen, verdwijnen, terugkomen… Ik zie me later nog met een regisseur of muzikant samenwerken. Ik las onlangs dat MTV is gestopt. Dat deed me echt iets! Op zondagavond keek ik eerst Van Kooten en de Bie en dan naar MTV Alternative. En dan pas ging ik de trein op naar mijn kot in Gent.
HVC Wat betekent ‘kunst’ vandaag voor jou?
PL Kunst verbindt tijden, mensen en beelden. Het helpt om te begrijpen wat voorbij gaat en wat blijft. In elk beeld zit een stukje tijd. Dat vind ik troostend.
HVC Is er één plaat die je nog graag zou bewerken?
PL Dat verandert continu. Vandaag zou ik zeggen: Kind of Blue van Miles Davis. Niet omdat het mijn favoriete album is, maar omdat het zo perfect is. Het lijkt onmogelijk om er iets aan toe te voegen — precies dat maakt het interessant.
HVC Wat hoop je dat de koper meeneemt als hij met een LP onder de arm huiswaarts trekt?
PL Er zitten sowieso boodschappen in mijn beelden. Maar het is niet zo dat ik de grote wereldverbeteraar ben. Dat laat ik aan anderen over! (knipoogt)
HVC Dank je wel voor het gesprek, Peter. We klinken op je werk en de onnavolgbare schoonheid van de LP! En je tweede boek natuurlijk!
Hilde Van Canneyt
New book: LP Vol 2
https://www.galeriezwarthuis.be/
—
Interview Peter Lagast (ENG)
We see work by Peter Lagast at ART ANTWERP. Galerie ZWART HUIS presents his new collection of records – I mean artworks. (11–14 December)
HVC We’re here in Castle Blydhove in Bruges, where De Tank, the studio operation of Het Entrepot in Bruges, is located. PL A blissful workplace!
HVC I discovered your work at Galerie Zwart Huis in Brussels. Because you paint on LPs and your visual language immediately appealed to me, I was an instant fan. And an LP just happens to be one of the most beautiful things in the world: not only to listen to, but also to look at. Browsing through (secondhand) record stores and even just looking at the covers makes me melt.
PL I know the feeling!
HVC What fascinates me in your work —beyond its rock ’n’ roll quality — is that there’s always something secretive in it: a hint of mystery, erotica, sometimes with a slightly surreal touch. Humor and history are companions as well.
PL Humor less so, but art history certainly. The record itself is always dated, so there’s automatically a piece of history in the imagery, the typography, the colors, etc. I add something from a different sense of time.
HVC You work on existing imagery: now on LPs, but before on postcards, posters, even old existing paintings by other artists. Was that because you were afraid of the blank page?
PL Yes, of the blank canvas, actually. That’s always been the case. From the moment I chose visual art, I worked on existing carriers.
HVC Did you study art? PL From a young age. I started as a comic artist. As a child I was often ill and drew a lot of comics. If you spend a lot of time indoors, you automatically start drawing and painting. Those “pictures and images” stayed with me.
HVC While others went off to play football, you were drawing?
PL I had many childhood illnesses and was often in the hospital. In secondary school I suddenly recovered completely and rediscovered my body. Then I mostly wanted to prove myself as an athlete. I started doing triathlon, probably as compensation. In the art world, outspoken artists often get more attention, so I wanted to prove myself in a different way. I don’t get far on assertiveness — I usually hide. (laughs) Now that I’m getting older, I’m letting go of that and returning to images. It comes in waves.
HVC Did your childhood influence your choice for art?
PL Not really. I don’t come from an artistic family. There were images and stories, but no direct encouragement.
HVC Why did you ultimately choose painting and not comic art?
PL I struggled with the linearity of a story. In painting I can put a whole story into a single image; everyone chooses their own beginning and end. Though comic art is a highly underrated craft. Combining strong images and stories is difficult. Hats off to those who can do it. As a child, I did nothing else.
HVC When you started painting at eighteen, did you know right away that the blank canvas wasn’t for you? Didn’t you ever want to become “the great painter”?
PL No. When I started studying in the ’90s, figurative painting was coming back, and we were in the wave of Tuymans. Especially at Sint-Lucas. But I was in the studio of Willem Cole, where the aftershocks of Van Severen were still present: clean work, attention to shapes, crosses, interspaces — even of a chair, yes. (winks) Interesting, but I longed for something else. I felt resistance to abstraction, and together with artist Pieter Vermeersch we worked around pop art as a counterreaction. But it really wasn’t the moment for that. (laughs)
HVC After your studies you travelled a lot. Is that why you prefer small carriers?
PL I always had a studio, but I worked a lot on the road. I always tried to reconcile the sedentary with the nomadic. Everything had to fit into my backpack. Art had to be literally portable. That nomadic way of working was important. Maybe because I spent so much time inside as a child and wanted to make up for everything later. Traveling gave me freedom, and I wanted that in my work too. A fixed studio with an easel didn’t match that feeling: I had to stay mobile.
HVC Does that explain your preference for LPs?
PL Exactly. An LP is small, portable, and has its own history. You don’t start from zero. I respond to what is already there.
HVC How did you start painting on LPs?
PL Gradually. First I worked on postcards and posters, carriers with images and history. The step to record sleeves came when I started listening to a lot of music again. Sleeves are often artworks in themselves. And an LP is literally a “plaat” — that fits perfectly in my painter’s head.
HVC And the round shape of the LP itself? Doesn’t that tempt you to paint directly on it?
PL It’s definitely a challenge. The circle forces you to compose differently. Everything moves with the shape. The hole in the middle also determines a lot. It’s not a limitation but an opportunity!
HVC You create (a sort of) double-images where the original remains partly visible.
PL I want a dialogue between my layer and the original. Not overpainting, but adding. Old and new images need to speak to each other. Sometimes that reinforces something, sometimes it clashes. That tension interests me.
HVC Your work often has something mysterious. Where does that come from?
PL It emerges naturally. I’m not telling a story here — I allow interpretation. Maybe it’s because I spent a lot of time alone as a child. You create your own world. There’s often a subtle suggestion of eroticism, not out of provocation, but because the human figure fascinates me. Art history is full of it! And I can’t forget eros and thanatos, of course!
HVC Which artists influence you?
PL Many! Think René Magritte — that mix of banality and mystery — Andy Warhol, Tom Wesselmann, Martin Kippenberger, or Robert Rauschenberg… But also old masters like Velázquez and the many painters who work with light. I take bits of them with me and try to do something new with it.
HVC What attracted you to postcards?
PL The limitation. They’re small, cheap, and printed. You start from something recognizable. It’s a game: how far can you go before the original image disappears?
HVC How long does it take to “treat” an LP? PL It varies. Sometimes a day, sometimes weeks. It’s a slow, layered process. I work on several at once — that keeps it fresh.
HVC Does the music you play in your studio influence your work?
PL Inevitably! Music always evokes atmosphere and images. Sometimes I choose a record deliberately, sometimes chance decides.
HVC What does a typical studio day look like? After putting on an LP, of course!
PL I used to start with the record I wanted to paint on. But that sometimes backfired. (laughs)
HVC The love for the LP cover you bought influenced your image too much in a negative way, perhaps? (winks)
PL Something like that. (laughs) How I begin? Coffee, sitting, and looking at my drying rack. (laughs) I make a lot of sketches anyway. I have stacks of them. But a work always develops differently— sometimes prepared, sometimes intuitive. Chance often plays a large role. I often have an idea, but it can completely change during the process. Once they’re finished, I place the painted LP sleeves on a proverbial drying rack and let them “chambrer,” so to speak, while they remain in sight. I always respect the rules of painting. I sand down the part I’ll work on, apply gesso, and only then begin painting with acrylic or oil.
HVC How does the public usually react to your “old records” combined with new images?
PL Very positively. People have an emotional bond with
LPs. When they discover that something new is hidden within the old image, there’s a sense of wonder—and that’s what I’m looking for too: recognition and surprise. Old images in a new context, old carriers with new meanings—that’s really my thing. Painting is a moment of slowing down for me, but on the other hand I’m someone who absorbs information quickly and swipes constantly. I’m quite contradictory. (laughs)
HVC Even though you literally and figuratively like to hide — you even DJ with a mask — you insist on posting a work on Instagram every single day.
PL Well, there’s a lot going on inside me, and autism is one part of that. But don’t many artists have that? (winks)
HVC Your work undeniably has something playful and impish, which attracts people who enjoy good vibes — like myself, ha! And let’s be honest: aesthetics aren’t unimportant in your work. I suspect they even take precedence over content.
PL It varies. But in any case: play is important — art may, besides being “interesting,” also give pleasure, I think. We should sometimes take art less seriously…
HVC Indeed! With the passing of the years, is travelling still as important to you?
PL Yes, but in a different way. I travel less physically now, more through images and materials. My work remains nomadic in spirit.
HVC How do you see your work evolving?
PL I’ll keep working with LPs, but I’m also exploring new carriers: old photo albums, cassette sleeves, magazines… Anything with a past can receive a new image. I also want to experiment further with technology: without gimmicks, with content at the center.
HVC How do you see the combination of analogue and digital evolving?
PL I don’t want to go fully digital, but I do want to explore how physical and virtual layers can strengthen each other. Through augmented reality a second image layer emerges, visible only on a screen. That tension intrigues me.
HVC The viewer becomes a participant? It’s far from my comfort zone, I must say!
PL Yes. They have to do something: take out their phone, find the right angle. It makes the image more dynamic. Art may move, disappear, reappear… I can see myself collaborating with a director or musician later. I recently read that MTV has stopped. That really affected me! On Sunday evenings I watched Van Kooten en De Bie first, then MTV Alternative. Only then did I take the train back to my student room in Ghent.
HVC What does art mean to you today?
PL Art connects times, people, and images. It helps us understand what passes and what remains. Every image contains a piece of time. I find that comforting.
HVC Is there one record you’d still like to work on?
PL That changes constantly. Today I’d say: Kind of Blue by Miles Davis. Not because it’s my favorite album, but because it’s so perfect. It seems impossible to add anything to it —precisely what makes it interesting.
HVC What do you hope a buyer takes home when they walk away with one of your LPs under their arm?
PL There are messages in my images, inevitably. But it’s not like I’m a great world-improver. I’ll leave that to others! 😉
HVC Thank you for the conversation, Peter. Let’s toast to your work and the incomparable beauty of the LP! And to your second book, of course!
Hilde Van Canneyt
Book LP Vol 2
https://www.galeriezwarthuis.be/